Sinds 1953 is de Schijf van Vijf een betrouwbare gids die laat zien hoe je gezond en gevarieerd kunt eten. Het Voedingscentrum past de richtlijnen regelmatig aan op basis van de nieuwste wetenschappelijke inzichten, zodat het advies actueel en relevant blijft.

Op 9 april 2026 heeft het Voedingscentrum, na tien jaar, een vernieuwd advies gepubliceerd. De vernieuwde Schijf van Vijf houdt rekening met het hele plaatje: gezondheid, duurzaamheid en voedselveiligheid. Zo zorgen we niet alleen goed voor onszelf, maar ook voor de wereld om ons heen en voor toekomstige generaties.

De belangrijkste veranderingen

De Schijf van Vijf blijft bestaan uit vijf vertrouwde groepen. De belangrijkste aanpassingen zitten in de aanbevolen hoeveelheden, waardoor een betere balans ontstaat tussen dierlijke en plantaardige producten. Hierbij is aandacht voor zowel gezondheid als milieu. Dit betekent onder andere dat:

• peulvruchten een grotere rol krijgen;
• vlees een kleinere rol speelt en weekkeuzes worden, in plaats van dagelijkse keuzes;
• er wordt geadviseerd meer te variëren tussen zuivel en verrijkte zuivelalternatieven;
• er meer ruimte komt voor persoonlijke voorkeuren. Het Voedingscentrum heeft een tool in het leven geroepen, waarbij advies wordt gegeven op basis van persoonlijke voorkeur.

Visie van Diëtist Sanne Maessen

“De Schijf van Vijf is de basis voor een gezond eetpatroon, ook voor bewoners van onze klanten. Indien nodig wordt deze basis aangevuld met specifiek advies van de diëtist. Zo blijft de zorg maatwerk leveren. In de vernieuwde Schijf van Vijf zien we de transitie van minder dierlijk naar meer plantaardig goed terugkomen! Gebruik het als inspiratiebron en richtlijn voor waar we met samen naartoe werken.”

Kleine veranderingen, groot effect

Eetgewoonten veranderen niet van de ene op de andere dag. Daarom is het belangrijk om met kleine stappen te beginnen. Wat kun jij doen voor bewoners en cliënten?

• Wissel dierlijke en plantaardige eiwitbronnen af. Vervang het stukje vlees bijvoorbeeld eens door onze Half-om-plant producten, kies een gerecht met peulvruchten zoals een heerlijke chili con carne, of laat bewoners kennismaken met bijvoorbeeld een champignonburger.
• Kies vaker voor volkorenproducten in plaats van witte varianten, zoals brood, pasta en rijst.
• Gebruik verrijkte zuivelalternatieven (met calcium en vitamine B12), zoals sojadrink of soja gurt.

Een kleine verandering kan al snel uitgroeien tot een nieuwe gewoonte, met een positief effect op gezondheid én duurzaamheid. Voer veranderingen geleidelijk in, zodat bewoners eraan kunnen wennen, en betrek hen bij keuzes: wat vinden zij lekker en wat juist niet?

Het eetmoment is voor veel mensen een echt geluksmoment. Het draait om lekker eten en drinken, en dit moet een prettige belevenis blijven, ook wanneer we iets vaker kiezen voor plantaardige opties. Dat is niet alleen beter voor gezondheid en milieu, maar kan zeker ook heel lekker zijn.

Vragen of meer informatie?

Heb je vragen of wil je meer informatie? Neem dan contact op met onze diëtist Sanne Maessen: s.maessen@hollandfoodservice.nl

Disclaimer: twijfel je of het advies ook passend is voor jouw cliënt/bewoner, check dit dan bij de diëtist van je organisatie.